Lies Scheers (46) is getrouwd met Gert en heeft vier kinderen, onder wie een pleegzoon. Ze deelt haar leven als (pleeg)moeder in Kleurrijk, het magazine van Pleegzorg Vlaanderen, op haar blog leeflachlies.com en nu ook in Libelle.
“Hoe ontzettend nobel, wat jullie doen met pleegzorg!”
Honderd, nee duizend keer kregen we het al te horen. Nobel … geen courant woord, maar het lijkt onlosmakelijk verbonden met pleegzorg.
Sinds 2013 zijn we een pleeggezin. Eerst deden we crisisopvang: je krijgt ’s ochtends telefoon en ’s avonds zit er een kindje bij aan tafel. Onze pleegzoon was het vierde kindje dat we opvingen, maar hij is tien jaar later nog steeds bij ons. De schouderklopjes doen deugd, maar nobel zou ik het niet noemen. Het is een engagement dat veel vraagt, maar de voldoening die het schenkt én de liefde die je ervoor in de plaats krijgt, zijn onbetaalbaar.
Op drukke plekken zie ik hem Gerts hand vastnemen en diens nabijheid zoeken. Om rustig te worden voor het slapengaan, moet hij eerst nog even knuffelen en voel ik zijn lijfje ontspannen. De geheimpjes die hij alleen aan mij vertelt. Maar evenzeer de oprechte excuses, kort nadat hij boos heeft geroepen dat wij zijn echte ouders niet zijn. Of ‘ik heb je gemist, mama’ wanneer hij weer thuis is na een weekend bij zijn papa. Het zijn die dingen die me keer op keer doen beseffen hoe waardevol het is wat we voor hem doen.
“Doet het jou verdriet als ik zeg dat ik mama D liever zie dan jou?”
We liggen in bed, het verhaaltje is gelezen en we keuvelen nog wat na. Hij nestelt zich zoals altijd tegen mij. Als hij kon, kroop hij in mij. Mama D spookt de laatste maanden erg door zijn hoofd. Hij praat vaak over haar en stelt veel vragen. Hij probeert zich een beeld van haar te vormen.
“Doet het jou verdriet?”
Het is een vraag die anderen mij ook vaak stellen, dus ik had er al wel over nagedacht. Ik had een antwoord klaar.
“Neen, het doet mij geen verdriet. Ze is jouw mama, het is heel normaal dat je heel veel van haar houdt. En ik weet dat je ook van mij houdt, dat is genoeg voor mij.”
Ik zeg dit niet om hem te sussen. Ik zeg het heel oprecht. Het raakt me niet, want het ventje laat me elke dag opnieuw zien dat hij me graag ziet. Dat ook ik zijn mama ben.
“Als ik nog eens boos ben en zeg dat ik jou niet leuk vind of dat ik deze familie niet leuk vind, dan meen ik dat echt nooit! Nooit, hé, mama.”
Dit raakt me wel. Omdat ik besef hoe bewust dit achtjarig manneke zich is van zijn eigen gedrag en de gevolgen ervan. Weer iets waar hij zich zorgen over maakt en waar hij achter de schermen druk mee in de weer is. Tegelijk besef ik ook dat we al een hele weg hebben afgelegd. Er moest iets veranderen, want zijn gedrag buiten het veilige coconnetje van ons gezin werd moeilijker en moeilijker. Hij heeft al grote stappen gezet dankzij een heel team dat zich samen met ons wil inzetten om hem te helpen een weg te vinden in de chaos in zijn hoofdje. Zijn echte papa en grootouders, de school, de opvang, onze pleegzorgbegeleidsters, zijn therapeut en kinesiste tonen keer op keer door hun inzet en engagement dat ze hem de moeite waard vinden.
It takes a village …
Het raakt me. Omdat ik besef dat niet alleen wij als pleegzorgers het engagement aangaan om hem te geven wat hij nodig heeft. Wij beslisten om pleeggezin te worden, maar ook de mensen rondom ons moeten mee op de kar springen. Als ze de sprong wagen, gaan ze ook een deel van het engagement aan. Durven, kunnen of willen ze niet, dan gaat onze kar verder zonder hen. Alle begrip, want het is niet niks om een kind met een zware rugzak in je hart te sluiten. Het is niet evident, maar wel de moeite waard.
Hij zal je graag zien, maar vaak duwt hij je weg. Hij zal je aandacht vragen op een verkeerde manier. Je zal soms wijselijk een stukje van je tong moeten bijten. Je zal begrip moeten tonen, vertrouwen moeten hebben en op moeilijke momenten blijven geloven dat het goed komt. Je zal het kind graag moeten blijven zien, ook als hij/zij dit niet vanzelfsprekend maakt.
Het is eigenlijk heel simpel: als je het pleegzorgavontuur aangaat, engageer je je tot onvoorwaardelijke liefde. En ook al lijkt het niet altijd zo, je krijgt het dubbel en dik terug.