Bedankt voor alle kritiek

Betekenis ‘kritiek’
1 kri·tiek (bijvoeglijk naamwoord)
1.1 hachelijk, gevaarlijk: een kritieke toestand
2 kri·tiek (de; v; meervoud: kritieken)
2.1 aanmerking op iemands optreden of daden: kritiek hebben op iem. of iets; niet tegen kritiek kunnen
2.2 beoordeling, m.n. van kunstwerken: de film kreeg lovende kritieken

Heb je moeite met het krijgen van kritiek? Ga je onmiddellijk in de verdediging, ben je verontwaardigd of aanvaard je nederig de negatieve opmerking op je persoon, je gedrag, je werk, …

Ik heb het er niet altijd makkelijk mee, dat geef ik toe. Mijn eerste reactie is meestal hevige ontkenning die wel eens gepaard gaat met boosheid. Ze blijven dan in mijn hoofd spoken, de woorden van mijn belager. Dagenlang soms.  Ze hebben wat tijd nodig om te bezinken, om verwerkt te worden. Ondertussen knagen ze genadeloos aan mijn zelfbeeld, aan mijn zelfvertrouwen. De twijfel slaat toe … 

Wanneer dat tergend trage proces doorlopen is, komt de objectieve kijk op de zaak: Wat werd er gezegd? Door wie? Wat was de context? De bedoeling? 

Stilaan komt dan ook de enige vraag die er echt toe doet. De vraag die de zelfreflectie in gang zet: Zit er een grond van waarheid in de negatieve commentaar?

Of dat al dan niet het geval is, dat maakt op dat punt volgens mij niet meer uit. Het gaat vanaf dan vooral over het kritisch nadenken over jezelf. Van op een afstand naar jezelf kijken. Je kleine, scherpe kantjes onder ogen durven zien en ermee aan de slag gaan. Een aartsmoeilijke opdracht.

Geeft men commentaar over de dingen die ik schrijf, over hoe ik schrijf, dan denk ik daar over na en leer er meestal iets uit. Ook al ga ik niet akkoord, ik probeer het toch eens op een andere manier. Soms komt daar zelfs iets verrassends leuk uit voort.

Krijg ik kritiek op de job die ik doe, op de manier dat ik het doe, dan is dat even slikken, maar al gauw bekijk ik het vanuit een ander standpunt wat vaak leidt tot nieuwe inzichten, verbeteringen en extra motivatie.

Ontvang ik negatieve feedback op de chaotische manier waarop ik mijn huishouden probeer te beredderen, dan kan ik niet anders dan beamen, toegeven dat het me soms boven het hoofd groeit. Vervolgens steek ik een tandje bij om even later te beseffen dat ook dat niet voldoende is. Een diepe zucht en … foert!

Trakteert men mij op een heuse aanval op mijn ‘moeder zijn’, de kern van mijn bestaan dan … dan word ik serieus uit mijn lood geslagen. Het kleinst puntje van kritiek, hoe van de pot gerukt het ook mag zijn, kan mij – net als iedere moeder die haar taak ernstig neemt – met de grond gelijk maken. Moeders weten dat en kunnen elkaar in het slechtste geval wat dat betreft ferm den duvel aandoen.

Gelukkig sta ik nogal stevig in mijn schoenen en slaag ik er na een tijdje ook dan weer in om uit de put te kruipen en de enorme berg der kritiek te beklimmen om dan vanop de top, hoog boven iedereen uit, mezelf als moeder te bekijken, alle aspecten van mijn mama zijn. De fouten die ik al kende en waar ik aan probeerde te werken komen weer boven drijven en worden beoordeeld. De nieuwe puntjes die mij ten laste werden gelegd en al dan niet terecht bevonden, worden gewikt en gewogen. Ik ontdek zelf puntjes waar best aan gewerkt mag worden en ga vastberaden aan de slag.

Hoe pijnlijk de kritiek ook is, laat het een reden zijn om even naar jezelf te kijken. Ook al is de commentaar ongegrond, neem jezelf onder de loep. Durf eerlijk zijn. Ik ben er zeker van dat je – net als ik – een heleboel nieuwe tekortkomingen vindt waarmee je aan de slag kan.

Eigenlijk moet ik dus dankbaar zijn voor de criticasters rondom mij. Wat hun bedoelingen ook mogen zijn, het maakt op zich niet veel uit. Élk puntje van kritiek maakt van mij een beter mens. Elke aanval op mijn manier van moederen, maakt van mij een betere mama. Het motiveert mij om voortaan nog meer mijn best te doen.

Dikke merci!

kritiek
Quote van Aristoteles